Đạo và đời

[KHAI THỊ]: Những Hiểu Lầm Khi Nghe Pháp Dẫn Đến Chấp Lý Mà Bỏ Sự.


 

1.“BẤT THIỆN THÍNH” chính là có một số người nghe lời chỉ nghe có một nửa, sau đó rồi cắt câu lấy nghĩa, không thể lý giải ý nghĩa của điều được nói một cách hoàn chỉnh và chính xác gây ra hiểu lầm, thậm chí tạo thành hành vi sai lệch.

Thí dụ như, có người vừa mới nghe là “phải buông bỏ vạn duyên” thì liền đem toàn bộ tài sản trong nhà đi bố thí hết, khiến cho cuộc sống của chính mình và người nhà không còn chỗ dựa, tạo thành một vấn đề của gia đình, thậm chí còn diễn biến thành vấn đề của xã hội. Trên thực tế, trong lúc giảng kinh chúng tôi đã nói qua nhiều lần, buông xuống là buông xuống ở trong tâm, còn trên mặt sự thì phải chiếu theo pháp thế gian mà làm chứ không phải bảo các bạn là không cần làm gì cả. Đây là hiểu lầm rất lớn! “Phật pháp ở thế gian bất hoại thế gian pháp”, vì thế về mặt sự thì không thể buông xuống. Hết thảy những trách nhiệm và nghĩa vụ trong thế gian chúng ta phải chăm chỉ làm cho thật tốt nhưng trong tâm thì nhất định không thể nhiễm trước, tâm phải thanh tịnh, không nhiễm mảy bụi, như vậy mới đúng! Ấn Quang Đại sư ngài khai thị cho các đồng học Tịnh Tông phải “tận hết trách nhiệm bổn phận, ngăn ngừa điều quấy, giữ lòng thành kính, tín nguyện niệm Phật, cầu sanh Tịnh Độ”. Như vậy thì thế pháp và Phật pháp mới viên dung mọi mặt, mới phù hợp với tinh thần trung đạo của Phật pháp Đại Thừa.

Còn như chúng tôi tán thán Lão Hòa thượng Hải Hiền, lão hòa thượng không biết chữ, cả đời một bộ kinh cũng chưa từng đọc qua, chưa từng nghe qua một bộ kinh, chỉ nhất môn thâm nhập, một câu Phật hiệu niệm 92 năm, làm ra tấm gương tốt cho các đệ tử trong nhà Phật xem, khiến mọi người tăng trưởng tín tâm, kiên định nguyện tâm, vãng sanh Tịnh Độ giống như ngài. Có một số người nghe lời này thì cắt câu lấy nghĩa, học theo Lão Hòa thượng Hải Hiền, không biết chữ, không đọc kinh, không nghe kinh, còn phê bình người đọc kinh, nghe kinh là không đúng. Đây chính là “không thiện thính”, không nghe hiểu được ý nghĩa của người giảng kinh. Điều cần học thì không học được, ngược lại còn sanh ra kiến giải sai lầm, vô cùng đáng tiếc!

Có một số người thì ngược lại, nghe chúng tôi xưng tán Kinh Vô Lượng Thọ thù thắng như thế nào, có thể khiến người sanh khởi Tín-Nguyện-Hạnh kiên định, xong rồi họ chấp trước Kinh Vô Lượng Thọ, cho rằng chỉ niệm A Di Đà Phật thôi thì không thể vãng sanh, nhất định phải đọc Kinh Vô Lượng Thọ mới có thể vãng sanh. Còn lôi kéo những lão Bồ Tát đang chuyên tâm niệm Phật về đọc Kinh Vô Lượng Thọ, khiến tín tâm niệm Phật của họ bị dao động, phải vất vả, khổ sở đi đọc Kinh Vô Lượng Thọ thì mới được. Đây quả thật là đoạn pháp thân huệ mạng của người khác rồi! Trong lúc giảng kinh chúng tôi nhiều lần nói, những người nào không đủ lòng tin thì phải đọc kinh. Nếu như bạn là người đã sanh khởi tín tâm rồi, có thể không đọc kinh, một câu Phật hiệu niệm đến cùng là đủ rồi. Hiện tại họ lại làm ngược lại, đem những người có lòng tin đối với kinh hiện tại đang chuyên tâm niệm Phật kéo trở lại đi đọc kinh. Đây thật là điên đảo! Chúng sanh vốn có căn tánh không như nhau, có người thích nghe kinh, có người thích đọc kinh, có người thích lạy Phật, có người thích niệm Phật, không thể gộp chung lại làm một được. Cổ đức có nói: “Thà động nước ngàn sông chứ không động tâm người tu đạo”. Nếu như bạn làm dao động tín tâm của người chuyên tâm tu hành thì tội này cực lớn rồi. Nếu như những vị lớn tuổi này không vãng sanh được thì món nợ này sẽ được ghi lại để tính sổ với những người này.

Còn có người nghe là “công đức trợ niệm cho người rất lớn” liền khiêng người bệnh nặng ra chỗ sáng trợ niệm ngày đêm, không cho người bệnh thời gian an tịnh để nghỉ ngơi. Không có thời gian ngủ nghỉ sẽ không có tinh thần tốt để niệm Phật. Nếu bị mất ngủ trong thời gian dài, tinh thần thậm chí sẽ bị vấn đề. Đây là thí dụ cho việc dùng tâm tốt mà làm việc xấu.

Có người nghe là “lúc trợ niệm không thể xúc chạm đến người chết”, thậm chí là cấm người nhà không phục vụ cho người bệnh nặng này, không cho họ để người bệnh uống nước, không cho họ giúp người nhà đại tiểu tiện v.v… Đây cũng là những hiểu lầm nghiêm trọng rồi! Không cho xúc chạm là chỉ sau khi người bệnh tắt hơi, hiện tại người bệnh vẫn chưa tắt hơi mà, vẫn có nhu cầu uống nước, đại tiểu tiện… Vậy thì bạn bắt đầu trợ niệm, không cho họ giúp đỡ người bệnh rồi! Việc làm như vậy là ngược đãi bệnh nhân rồi! Những nhu cầu về mặt thân thể của họ không được đáp ứng, càng sẽ khiến họ càng đau khổ, khiến cho họ không thể chuyên tâm niệm Phật rồi! Cho nên, những người trợ niệm này đã vô tình chướng ngại họ rồi, không phải là đang giúp họ!

Có người nghe tôi nói là, “tôi cả đời này không nhận đồ đệ, những người có pháp danh là chữ “Ngộ” đều là do Hàn Quán Trưởng thâu nhận”, họ liền nói những người có pháp danh là chữ “Ngộ” này không phải là người xuất gia. Đây là cố ý bẻ cong sự thật! Ý của tôi là, tôi không muốn thâu nhận đồ đệ mà thuận theo ý của Hàn Quán Trưởng mới thế độ cho họ. Họ đều trải qua nghi thức thế độ chính thức, cũng chính thức thọ Tam Tạng, Đại Giới, sao bạn lại có thể nói họ không phải là người xuất gia chứ! Nói như vậy là tạo khẩu nghiệp rồi!

Những kiến giải sai lầm phía trên luôn luôn là vì bạn đã “không thiện thính”, đã không lý giải chính xác ý nghĩa của người giảng kinh hoặc là nghe kinh không đủ, chỉ nghe một phần rồi phiến diện, khái quát mà ra.


2.“BẤT THIỆN TƯ”. Có người từng hỏi tôi một câu: “Nếu như hết thảy đều là không, vì sao lại còn cần học văn hóa truyền thống chứ?”. Tôi hỏi ngược lại họ một câu: “Nếu hết thảy đều là không, thì vì sao bạn vẫn cần phải ăn cơm?”. Đây chính là cái lỗi điển hình của việc “chấp lý bỏ sự”, chấp trước vào lý luận rồi phủ định sự tướng. “Hết thảy đều là không”, đây là cảnh giới chân đế, là cảnh giới của thánh nhân. Hiện tại bạn vẫn là phàm phu, vẫn chưa đạt được tới cảnh giới đó thì làm sao có thể phủ định sự tướng được chứ, bạn chỉ biết một chút lý luận thì không có cách gì rồi! Bạn không ăn cơm thì vẫn đói bụng, bạn không học văn hóa truyền thống thì vẫn không hiểu sự lý, là ngu si, hồ đồ rồi!

Có người nghe tôi nói “ba nền tảng rất quan trọng” liền lập tức bắt đầu học ba nền tảng này. Ngày hôm sau nghe nói “Văn tự học cũng rất quan trọng”, họ liền chuyển sang học Văn tự học. Rồi lại nghe nói “Quần thư trị yếu rất quan trọng” liền chuyển sang học Quần thư trị yếu. Một môn vẫn chưa học tốt thì đã chuyển sang học môn kế tiếp, đây là kiến giải sai lầm! Mỗi một người phải lựa chọn một môn phù hợp với mình, trường thời huân tu, không thể cứ thay đổi như vậy! Đương nhiên nếu như bạn học có thứ tự thì học ba nền tảng cho vững đi rồi hãy học Văn tự học, học Văn tự học xong rồi mới học Quần thư trị yếu, như vậy mới đúng! Cho nên phải phân biệt rõ đạo lý, tư duy chính xác thì mới tu học chính xác được.

Cảm ứng với Phật, Bồ Tát là có thật, thần thông cũng là có thật nhưng người học Phật không thể chấp trước vào cảm ứng và thần thông, hễ chấp trước thì sai rồi, là lệch lạc rồi! Nếu như có người luôn bàn về những điều huyền diệu, về cảm ứng và thần thông của họ, những lời họ nói ra thậm chí còn trái ngược với giáo lý, như vậy thì không thể tin được rồi! Ấn Quang Đại sư nói, việc lên đồng đa số là do tác dụng của linh quỷ giả mạo danh nghĩa của Phật, Bồ Tát, kỳ thực không phải là Bồ Tát. Việc nhập vào thân cũng như vậy, thậm chí còn có ma quỷ đến nhập thân, cho nên người học Phật đối với họ phải cung kính nhưng không gần.

Trong Tứ y pháp có câu: “Y pháp bất y nhân”, chúng ta học Phật không thể mê muội, sùng bái một cá nhân nào, nhất định phải dùng lý trí và lấy giáo lý mà làm chuẩn. Tôi đã từng nói, bản thân tôi là phàm phu, ngay cả Sơ quả Tu Đà Hoàn tôi cũng chưa đạt được, cho nên không được mê muội sùng bái tôi. Tôi cũng đã từng khen ngợi một số người, đó là vì họ có chỗ đáng khen, tôi chỉ tán thán phần ưu điểm đó của họ chứ không phải là ấn chứng cho họ. Tôi chưa từng ấn chứng cho người nào cho nên mọi người phải dùng lý trí mà đối đãi với những người tôi đã từng tán thán, không thể cho là tất cả về họ đều là đúng. Nếu như họ luôn lợi dụng những lời tôi tán thán để nâng cao giá trị của chính mình, vậy thì bạn phải hết sức cẩn thận, có thể là họ đã quá xem trọng danh văn lợi dưỡng rồi. Người chân thật học Phật, người chân thật học văn hóa truyền thống đều rất khiêm tốn, sao có thể luôn lợi dụng lời khen của người khác làm cái mác quảng cáo cho chính mình chứ! Từ đây có thể thấy, những người như vậy là có vấn đề rồi!


3.Về “BẤT THIỆN NGÔN”, trên Kinh Vô Lượng Thọ có nói: “Thiện hộ khẩu nghiệp, không nói lỗi người”. Khổng Tử ngài cũng nói: “Không nói lời phi lễ”. Có một số người đã không y giáo phụng hành, cứ thuận theo phiền não của chính mình mà nói, không tu khẩu đức, không “thiện hộ khẩu nghiệp”.

Họ sau khi học Phật, học văn hóa truyền thống, không phải dùng để tu sửa bản thân mà dùng để yêu cầu người khác, chuyên môn truy tìm tội của người khác. Thường hay thích cưỡng ép người khác tu hành theo ý của mình, khi người khác chống đối thì mắng người là không có thiện căn, không có phước báu. Họ dùng đạo lý Phật pháp, đạo lý của văn hóa truyền thống mà mắng người, đây chính là lạm dụng khiến người khác đối với Phật pháp và văn hóa truyền thống sanh ra phản cảm, đã đoạn mất đi cơ hội học tập Thánh giáo của người ta. Vốn là thuốc hay mà dùng sai sẽ trở thành thuốc độc rồi! Sau khi học Phật, học văn hóa truyền thống, bị người khác chỉ trích, luôn là vì họ đã không thiện ngôn, không tu khẩu đức mà tạo nên.

Những loại của “bất thiện ngôn” rất nhiều, bao gồm vọng ngữ, lưỡng thiệt, ác khẩu, ỷ ngữ, đều là “bất thiện ngôn”. Rất dễ tạo khẩu nghiệp, cho nên bạn phải hết sức cẩn thận. Người tu học phải bắt đầu hạ công phu từ khẩu nghiệp, chăm chỉ chỉnh sửa những cách nói chuyện sai lầm của chính mình, như vậy sẽ mau tiến bộ.


4.“BẤT THIỆN HẠNH”. Một số người vừa nói đến đạo lý thì liền nói thao thao bất tuyệt, nói rất rõ ràng, đâu ra đó, nhưng nói được mà không làm được, hành vi sai lầm của chính mình không hề có chút thâu liễm, tập khí phiền não cũng không hề giảm bớt. Đây chính là “bất thiện hạnh”.

Bất luận là loại phiền não nào, nếu không ra sức khắc phục thì đều có tính gây thương tổn, mà trong hết thảy các loại phiền não thì “ngạo mạn” là phiền phức lớn nhất. Khổng Tử nói: “Nếu như có tài năng và năng lực làm việc như Chu Công mà vì thế sanh ra kiêu ngạo, bủn xỉn thì cũng không đáng được xem trọng rồi”. Học tập Thánh giáo mà không thể thực hành, không thể làm được, bản thân cảm thấy hổ thẹn còn không kịp thì có gì đáng kiêu ngạo chứ! Cho nên, khi thấy người tu học mà kiêu ngạo thì biết được là họ không thực sự học tốt.

Đệ tử Phật có bốn giới rất quan trọng đó là: “Không nói xấu lãnh đạo quốc gia; Không làm giặc quốc gia; Không trốn thuế; Không vi phạm pháp luật quốc gia”. Bốn điều này không làm được thì chính là “bất thiện hạnh”. Có người đã hỏi tôi: “Hoạt động nhiễu Phật, kinh hành trong thành phố có như pháp hay không?”. Tôi nói với họ là: “Không như pháp”. Vì sao không như pháp? Bạn đã vi phạm pháp luật quốc gia rồi thì không như pháp rồi! Pháp luật của quốc gia đã quy định rõ ràng: “Ngoài những nơi tổ chức hoạt động tôn giáo ra, không được thực hiện các hoạt động tôn giáo mang tính tập thể”. Bạn còn tổ chức hoạt động kinh hành, đi nhiễu Phật rầm rộ khắp thành phố, đây chính là vi phạm pháp luật rồi! Vì sao lại phải chống đối lại chính phủ, chống đối lại chính phủ là đại bất kính rồi! Cho nên hy vọng chư vị đồng học, những hoạt động Phật sự nhất định phải tuân theo pháp luật của quốc gia, nhất định không được vi phạm pháp luật quốc gia, không được tổ chức những hoạt động mà chính phủ không cho phép. Đệ tử nhà Phật tuyệt đối không được nhiễu loạn xã hội.

Lời sau cùng, Phật pháp và văn hóa truyền thống đều là giáo dục phổ quát về luân lý, đạo đức, nhân quả và trí huệ của Thánh hiền. Nếu như có thể “thiện thính”, “thiện tư”, “thiện ngôn”, “thiện hạnh” thì như vậy mới là “THIỆN HỌC”, mới có thể hạnh phúc mỹ mãn, vui vẻ, mới có thể giúp người lìa khổ được vui. Hy vọng mọi người có thể “thiện học” Phật pháp và văn hóa truyền thống. Vì gia đình, vì xã hội, vì đất nước, vì mọi người làm ra tấm gương tốt, chân thật lợi mình, lợi người, tự độ, độ tha. Xin cảm ơn mọi người, A Di Đà Phật.


Nam Mô A Di Đà Phật!
(Trích lục từ Bài khai thị “Phải khéo học Phật pháp và văn hóa truyền thống” tại Đại lễ Thanh Minh Tế Tổ năm 2018 tại Hồng Kông)
Chủ giảng: Lão Pháp Sư Tịnh Không